Introductie

Stichting Waakhond waakt over het openbaar bestuur in Alphen aan den Rijn en omstreken

Het openbaar bestuur in Nederland is democratische georganiseerd. Getrapt en verdeeld. Het landsbestuur, het provinciebestuur, de gemeenteraad en de waterschappen. Dat betekent concreet dat de inwoners eenmaal in de vier jaar hun mandaat in de vorm van een verkiezingsstem mogen geven aan één bepaalde kandidaat voor de Tweede Kamer, de provincie, de gemeente en het Hoogheemraadschap. Wanneer de inwoner zijn stem heeft uitgebracht is hij vertegenwoordigd in die gremia. Vaak niet door zijn kandidaat, maar door de kandidaat die ‘zijn’ partij hoog op de lijst is gezet. Of zelfs niet vertegenwoordigd als zijn partij onvoldoende stemmen heeft gekregen.

Uw democratische macht

Heeft u eenmaal voldaan aan uw stemrecht, dan staat u buiten spel. U mag uw invloed aanwenden door het aanspreken van úw kandidaat of partij. Maar die persoon beslist zelfstandig of uw keuzes voor hem van belang zijn. En mocht hij uw ideeën willen inbrengen, dat moet dat met de goedkeuring van zijn fractie (de partijvertegenwoordiging). En die fractie op zijn beurt weegt de belangen vooral af in het onderlinge machtsevenwicht en niet in de principiële maatschappijvisie. Want een visie is mooi, maar je moet er wel de macht voor hebben. Dus komt niet úw mening in het democratisch overleg maar dat van de spindocters, de partijstrategen.

Natuurlijk wist u dit allang, maar u heeft het nog nooit zo op een rijtje gezet. Het vertegenwoordigen van ‘het volk’ is gesneuveld ten gunste van het machtsstreven van de partij. Dat is jammer, maar wat kunt u er aandoen?

Uw democratische recht

Wat betreft de lokale politiek ligt het antwoord daarop buiten de politiek. De wetgever heeft in de besluitvorming ruimte voor de inwoners ingebouwd om te reageren. Een voorgenomen besluit van enig belang ligt ter inzage. U mag een visie  inbrengen. En als dat niet helpt kunt u een bezwaarprocedure starten. Dat bezwaar moet u maken bij de besluitnemer die, hoe is het mogelijk, vaak uw bezwaar zal wegwuiven. Dan kunt u naar de ‘onafhankelijke’ beroepscommissie. Onafhankelijk tussen aanhalingstekens, want de commissie is sterk gelieerd aan het knusse gemeentehuiscircuit. Zelden honoreert zo’n bezwaarcommissie uw bezwaren. Dan tenslotte moet u naar de Raad van State. Hét orgaan dat de zuiverheid van de democratische besluitvorming moet bewaken. Niet zelden bevestigd de RvS wél uw bezwaren en vernietigd ze het genomen besluit en geeft ze de betreffende bestuursorganisatie, gemeente, provincie, waterschap,  opdracht een nieuw besluit te nemen.

Hoera! De democratie heeft gefunctioneerd!

Nou, niet echt. Als een besluit wordt vernietigd wordt bijna zonder uitzondering opnieuw hetzelfde besluit genomen. Iets anders geformuleerd, iets anders beargumenteerd. In de hoop dat de RvS nu wél akkoord gaat. Het hele circus begint opnieuw. En natuurlijk is de burger in zijn uppie niet opgewassen tegen het leger aan juristen en rapportenschrijvers, ingehuurd door de bestuurder en zijn grenzeloze financiële middelen. Het is circulair vechten tegen de bierkaai. Bij toeval troffen we eind juni een
recent voorbeeld aan in de lokale pers.

De Waakhond

Op deze webstek heeft stichting Waakhond een aantal voorbeelden verzameld van schimmige bestuurspraktijken die nochthans zonder al te veel kritiek de gemeenteraad zijn gepasseerd. Het belangrijkste werk van de Waakhond is de Coupépolderaffaire. Daar hebben we een aparte webstek aan gewijd die dertig jaar strijd beschrijft. Die bestaat al zolang dat hij er erg gedateerd uitziet en niet erg geschikt is voor uw telefoon. Maar de informatie is nog steeds tenenkrommend correct. Een ander belangrijke zaak gaat over hoe een golfvereniging, met medeweten en hulp van opeenvolgende colleges, zich miljoenen gemeenschapsgeld toeëigende. Dan zijn er nog het NAF-terrein, de Julianabrug en talloze ander zaken waar we u niet mee zullen lastig vallen.